წარწერას „Windows-ის აქტივაცია“ ეკრანის ქვედა მარჯვენა კუთხეში ბევრი ხედავს — სისტემის ხელახალი ინსტალაციის, დედაპლატის შეცვლის ან კომპიუტერის „ხელიდან“ ყიდვის შემდეგ. ზოგი ყურადღებას არ აქცევს, ზოგი მარკეტპლეისზე ორიოდე ლარად გასაღებს ყიდულობს, ზოგი კი საეჭვო „აქტივატორს“ აყენებს. გავარკვიოთ, როგორ არის სინამდვილეში მოწყობილი Windows-ის ლიცენზირება, რა ლიცენზიები არსებობს, რატომ შეიძლება დაიკარგოს აქტივაცია და როგორ გადავწყვიტოთ საკითხი კანონიერად და საიმედოდ.
რისთვის არის საჭირო აქტივაცია
აქტივაცია იმის შემოწმებაა, რომ Windows-ის ასლი ლიცენზიის შესაბამისად გამოიყენება. არააქტივირებული სისტემა მუშაობს, მაგრამ შეზღუდვებით: არ შეიძლება გაფორმებისა და ფონის შეცვლა, ეკრანზე მუდმივად ჩანს შეხსენება, პერიოდულად შეტყობინებები ჩნდება. მთავარი კი ისაა, რომ სამუშაო კომპიუტერზე არააქტივირებული ან უკანონოდ აქტივირებული სისტემის გამოყენება სალიცენზიო შეთანხმებას არღვევს, ბიზნესისთვის კი ეს იურიდიული რისკიცაა.
რა ლიცენზიები აქვს Windows-ს
OEM — წინასწარ დაყენებული
ლიცენზია, რომელიც ლეპტოპის ან მზა კომპიუტერის მწარმოებელმა მოწყობილობასთან ერთად შეიძინა. თანამედროვე მოწყობილობებზე გასაღები დედაპლატის პროშივკაშია „ჩაკერებული“ და Windows-ის იმავე რედაქციის ინსტალაციისას აქტივაცია ავტომატურად ხდება. OEM ლიცენზია კონკრეტულ მოწყობილობაზეა მიბმული და სხვა კომპიუტერზე არ გადადის.
Retail — კოლოფის
ცალკე, მაღაზიაში ან ოფიციალურ გამყიდველთან ნაყიდი ლიცენზია. მისი სხვა კომპიუტერზე გადატანა შეიძლება, თუ ძველზე სისტემა წაშლილია. OEM-ზე ძვირია, მაგრამ აფგრეიდის ან კომპიუტერის შეცვლისას თავისუფლებას იძლევა.
ციფრული ლიცენზია
აქტივაციის მიბმა კომპიუტერის აპარატურაზე, რომელიც Microsoft-ის სერვერებზე ინახება. ჩნდება, მაგალითად, Windows 7/8/10-იდან უფასო განახლების ან Microsoft Store-ში ყიდვის შემდეგ. თუ ციფრულ ლიცენზიას Microsoft-ის ანგარიშს დაუკავშირებთ, აპარატურაში სერიოზული ცვლილებების შემდეგ მისი აღდგენა უფრო ადვილია.
კორპორატიული ლიცენზიები
Volume Licensing (KMS, MAK) — ორგანიზაციებისთვის, რომლებსაც Microsoft-თან ან პარტნიორთან ხელშეკრულება აქვთ. ასეთი გასაღებები კერძო პირებისთვის არ არის განკუთვნილი და საცალოდ არ უნდა იყიდებოდეს. სწორედ ისინი ჩნდება ყველაზე ხშირად „იაფ“ განცხადებებში.
რატომ იკარგება აქტივაცია
- დედაპლატის შეცვლა. Windows-ისთვის ეს ფაქტობრივად ახალი კომპიუტერია. OEM ლიცენზია ამ დროს ფორმალურად არ გადადის; ციფრული ან Retail ლიცენზიის აღდგენა ხშირად აქტივაციის პრობლემების აღმოფხვრის საშუალებით შეიძლება, თუ ის Microsoft-ის ანგარიშთან იყო დაკავშირებული.
- სხვა რედაქციის ინსტალაცია. თუ ლეპტოპზე Windows Home იყო, დააყენეს კი Pro, BIOS-ის გასაღები არ მოერგება.
- გასაღების გაუქმება. დაბალ ფასად ნაყიდ საეჭვო გასაღებებს Microsoft დროთა განმავლობაში ბლოკავს — და თვეობით მომუშავე სისტემა მოულოდნელად არააქტივირებული ხდება.
- სისტემის შეფერხება. ზოგჯერ აქტივაცია დიდი განახლების ან სისტემური ფაილების დაზიანების შემდეგ ქრება, თუმცა ლიცენზია კანონიერია.
რით არის საშიში „იაფი გასაღებები“ და აქტივატორები
სადილის ფასის გასაღებები, როგორც წესი, გადაყიდული კორპორატიული, საგანმანათლებლო პროგრამების ან მოპარული ბარათებით ნაყიდი გასაღებებია. შეიძლება იმუშაონ, მაგრამ ნებისმიერ მომენტში დაიბლოკონ, ფულს კი ვეღარ დაიბრუნებთ. უფრო უარესია უკანონო „აქტივატორები“: ეს პროგრამებია, რომლებიც სისტემურ ფაილებსა და სერვისებში ერევა და ძალიან ხშირად მავნე კოდს შეიცავს — მაინერებს, დისტანციური წვდომის ტროიანებს, პაროლების მოსაპარ პროგრამებს. რეგულარულად ვხედავთ კომპიუტერებს, სადაც პრობლემები სწორედ ასეთი „აქტივაციის“ შემდეგ დაიწყო. ამის შესახებ დაწვრილებით — სტატიაში მეკობრული Windows-ის რისკების შესახებ.
როგორ გავიგოთ, რა ლიცენზია გაქვთ
აქტივაციის სტატუსი სისტემის პარამეტრებში, „აქტივაციის“ განყოფილებაში ჩანს. იქ ჩანს, აქტივირებულია თუ არა Windows, რომელი რედაქციაა დაყენებული და დაკავშირებულია თუ არა ლიცენზია Microsoft-ის ანგარიშთან. ძველ კომპიუტერებსა და ლეპტოპებზე გასაღების სტიკერიც შეიძლება გამოგადგეთ, მაგრამ თანამედროვე მოწყობილობებისთვის პროშივკაში არსებული გასაღები უფრო მნიშვნელოვანია. თუ დარწმუნებული არ ხართ, რა ლიცენზია გაქვთ, ოსტატი რამდენიმე წუთში დაადგენს და კანონიერ გზას გირჩევთ.
საკითხის გადაწყვეტის კანონიერი გზები
- Windows-ის იმ რედაქციის ინსტალაცია, რომელიც მოწყობილობის OEM გასაღებს შეესაბამება, — აქტივაცია თავისით გაივლის.
- ციფრული ლიცენზიის აღდგენა Microsoft-ის ანგარიშით აპარატურის შეცვლის შემდეგ.
- Retail ლიცენზიის ყიდვა ოფიციალურ გამყიდველთან ან Microsoft Store-ში.
- ორგანიზაციებისთვის — ლიცენზიების გაფორმება Microsoft-ის პარტნიორის მეშვეობით, ბუღალტერიისთვის დოკუმენტებით.
რას აკეთებს ოსტატი
- ამოწმებს აქტივაციის მიმდინარე სტატუსს და არსებული ლიცენზიის ტიპს.
- ადგენს, არის თუ არა გასაღები მოწყობილობის პროშივკაში და რომელი რედაქციისთვის.
- ხელახლა აყენებს საჭირო რედაქციას ან აღადგენს ციფრულ ლიცენზიას.
- საჭიროებისას ეხმარება კანონიერი ლიცენზიის შერჩევასა და გაფორმებაში.
- შლის უკანონო აქტივატორების კვალს და ამოწმებს სისტემას მავნე პროგრამებზე.
მაგალითი პრაქტიკიდან
გლდანში პატარა მაღაზიის მფლობელმა მეორადი ლეპტოპი იყიდა: Windows Pro „აქტივირებული“ იყო, ნახევარი წლის შემდეგ კი ეკრანზე აქტივაციის მოთხოვნა გამოჩნდა. აღმოჩნდა, რომ წინა მფლობელი უკანონო აქტივატორს იყენებდა, რომელმაც თან ფარული მაინერიც დააყენა — აქედან იყო ვენტილატორის მუდმივი ხმაური. ლეპტოპის პროშივკაში Windows Home-ის კანონიერი OEM გასაღები აღმოჩნდა. მონაცემები შევინახეთ, სუფთა Windows Home დავაყენეთ, რომელიც ავტომატურად გააქტიურდა, და ფაილები და პროგრამები გადავიტანეთ. ლეპტოპი უფრო წყნარი და სწრაფი გახდა, ლიცენზია კი — კანონიერი და მფლობელისთვის უფასო.
გამოიძახეთ ოსტატი
თუ ეკრანზე აქტივაციის მოთხოვნა გამოჩნდა ან თქვენი Windows-ის კანონიერებაში დარწმუნებული არ ხართ, თბილისის ნებისმიერ რაიონში მოვალთ დღე-ღამის ნებისმიერ დროს. დაწვრილებით — Windows-ის ინსტალაციის, ვირუსების მოცილების და კომპიუტერის მორგების გვერდებზე.
კომენტარები 0
კომენტარები ჯერ არ არის. დასვით კითხვა — ხელოსანი გიპასუხებთ.