მაინინგი 2026: რატომ დაუბრუნდა ის მსოფლიო ინფრასტრუქტურის ცენტრს

მაინინგი 2026 წელს უკვე აღარ ნიშნავს ვიდეობარათებს ავტოფარეხში. ბოლო ორ წელიწადში ბიტკოინის მოპოვება მსოფლიო ენერგეტიკული და გამოთვლითი ინფრასტრუქტურის ნაწილად იქცა: მაინერებს ასობით მეგავატი მიერთებული სიმძლავრე აქვთ, აშენებენ დატა-ცენტრებს ხელოვნური ინტელექტისთვის და ეხმარებიან ენერგოსისტემებს დაბალანსებაში. გიყვებით, რა ხდება დარგში 2026 წლის შემოდგომაზე და რას ნიშნავს ეს საქართველოში ჩვეულებრივი მომხმარებლისთვის.

რა ხდება ბიტკოინის ქსელში 2026 წლის შემოდგომაზე

2025 წლის ოქტომბერში ბიტკოინმა ისტორიულ მაქსიმუმს მიაღწია — დაახლოებით 126 ათას დოლარს, ქსელის ჯამურმა სიმძლავრემ (ჰეშრეიტმა) კი პიკს, დაახლოებით 1160 EH/s-ს. 2026 წლის გაზაფხულზე ფასი 68–70 ათას დოლარამდე დაეცა, რაც საჯარო კომპანიების მოპოვების საშუალო თვითღირებულებაზე დაბალი იყო: CoinShares-ის შეფასებით, დაახლოებით 75–80 ათასი დოლარი ერთ მონეტაზე. სუსტმა მოთამაშეებმა ძველი მანქანები გამორთეს და ჰეშრეიტი დაახლოებით 920 EH/s-მდე შემცირდა.

შემოდგომისთვის ბაზარი აღდგა. ოქტომბერში ფასი 80–87 ათასი დოლარის ფარგლებშია, ჰეშრეიტი ისევ უახლოვდება სიმბოლურ ზღვარს — 1 ZH/s-ს (1000 EH/s), 16 ოქტომბერს კი ქსელის სირთულე 5,92%-ით გაიზარდა, რაც წლის ერთ-ერთი უდიდესი ზრდაა. შემოსავალი სიმძლავრის ერთეულზე (hashprice) მარტის ისტორიული მინიმუმიდან, დღეში დაახლოებით 28 დოლარიდან PH/s-ზე, შემოდგომაზე 36–40 დოლარამდე გაიზარდა.

მთავარი შემობრუნება: ფერმები ხელოვნური ინტელექტის დატა-ცენტრებად იქცევა

წლის მთავარი ამბავი ფასი კი არა, თავად მაინერების ქმედებებია. ნეირონული ქსელების სწავლებასა და მუშაობას ყველაზე მეტად მიერთებული ელექტრული სიმძლავრე, გაგრილება და მზა ტერიტორია სჭირდება — ეს ყველაფერი კი მაინინგის კომპანიებს უკვე აქვთ. ამიტომ ისინი სიმძლავრეებს მასობრივად აქირავებენ ხელოვნური ინტელექტის კომპანიებზე:

• CoinShares-ის მონაცემებით, საჯარო მაინერებმა 100 მილიარდ დოლარზე მეტი ღირებულების კონტრაქტები გამოაცხადეს ხელოვნურ ინტელექტსა და მაღალწარმადობიან გამოთვლებზე;
• ხელოვნური ინტელექტისთვის გამოყენებული მეგავატი წელიწადში დაახლოებით 1,5 მილიონ დოლარს იძლევა, მაინინგში კი — დაახლოებით 0,5 მილიონს;
• 2026 წლის მეორე კვარტალში IREN-ის შემოსავალმა AI ღრუბლიდან (70,5 მილიონი დოლარი) პირველად გადააჭარბა ბიტკოინის მოპოვებიდან მიღებულს (66,7 მილიონი);
• მსხვილი გარიგებები დადეს Core Scientific-მა (CoreWeave-თან), Hut 8-მა (15-წლიანი იჯარა 7 მილიარდ დოლარად), TeraWulf-მა და Cipher-მა.

პარადოქსი ისაა, რომ სწორედ ამ კონტრაქტებმა დააბრუნა მაინინგი ყურადღების ცენტრში: ფერმა უნივერსალურ პლატფორმად იქცა, რომელიც შეიძლება მოპოვებასა და ხელოვნური ინტელექტის გამოთვლებს შორის გადაირთოს.

ახალი ტექნიკა: 10 ჯოულზე ნაკლები ტერაჰეშზე

მწარმოებლებმა ახალი თაობის ASIC-ები გამოუშვეს — Antminer S23 და Sealminer A4, დაახლოებით 9–10 J/TH ეფექტიანობით. ხუთი წლის წინ ნორმად 30–40 J/TH ითვლებოდა. რაც უფრო დაბალია მაჩვენებელი, მით ნაკლები ელექტროენერგია იხარჯება იმავე შედეგზე, ამიტომ ძველი მანქანები სულ უფრო სწრაფად ხდება წამგებიანი და მეორად ბაზარზე ხვდება. შემდეგი ჰალვინგი, რომელიც ბლოკის ჯილდოს კვლავ განახევრებს, 2028 წლის აპრილშია მოსალოდნელი და დარგი მისთვის წინასწარ ემზადება.

მაინინგი, როგორც „ბატარეა“ ენერგოსისტემისთვის

ფერმის გამორთვა წამებში შეიძლება და ხელახლა ჩართვა — აღჭურვილობისთვის ზიანის გარეშე. ამიტომ აშშ-სა და სხვა ქვეყნებში მაინერებს სულ უფრო ხშირად იყენებენ მოქნილ დატვირთვად: ისინი ღამით ან ქარიან ამინდში ჭარბ ენერგიას იღებენ, პიკის საათებში კი ითიშებიან და ამისთვის კომპენსაციას იღებენ. იმ ენერგოსისტემებისთვის, სადაც მზისა და ქარის გენერაციის წილი დიდია, ეს სასარგებლო ინსტრუმენტი ხდება.

რა ხდება საქართველოში

საქართველო თავისი ჰიდროენერგეტიკით დიდი ხანია იზიდავს მაინერებს. მარეგულირებელი კომისიის (GNERC) მონაცემებით, 2025 წელს მსხვილმა დატა-ცენტრებმა, ძირითადად მაინინგისამ, დაახლოებით 752 მილიონი კვტ·სთ მოიხმარა — ქვეყნის ელექტროენერგიის დაახლოებით 5%, იანვარ–ნოემბერში კი მოხმარება წინა წელთან შედარებით თითქმის 80%-ით გაიზარდა. 2026 წლის ზაფხულში თემა საჯარო დისკუსიის საგნად იქცა: ისმის წინადადებები, შეიზღუდოს მაინინგი თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონებში ქსელზე დატვირთვის გამო.

ღირს თუ არა სახლში მაინინგი 2026 წელს

ადამიანების უმრავლესობისთვის — არა. ერთი თანამედროვე ASIC 3–5 კვტ-ს მოიხმარს, მტვერსასრუტივით ხმაურობს და ოთახს გამათბობელივით ათბობს. ასეთ დატვირთვას სჭირდება ცალკე ხაზი სწორი კვეთის კაბელითა და ავტომატით: დამაგრძელებლები და ძველი გაყვანილობა ხანძრის ხშირი მიზეზია. თუ მაინც გადაწყვიტეთ, ჯერ ელექტრიკოსი მოიწვიეთ გაყვანილობის შესამოწმებლად.

ცალკე საკითხია მაინინგის შემდეგ ტექნიკის ყიდვა. ფერმების ვიდეობარათები და კვების ბლოკები ხშირად იაფად იყიდება, თუმცა შეიძლება ცვეთილი იყოს. ყიდვამდე გაიკეთეთ კომპიუტერის დიაგნოსტიკა, სამართლიან ფასს კი ჩვენი ტექნიკის აუქციონი დაგანახებთ.

მოკლედ

• ბიტკოინის ქსელი ისევ 1 ZH/s-ს უახლოვდება, სირთულე იზრდება.
• მაინერები ხელოვნური ინტელექტისთვის ენერგიისა და ტერიტორიის მომწოდებლებად იქცევიან.
• ახალი ASIC-ები ორ-სამჯერ უფრო ეკონომიურია, ძველი ტექნიკა მეორად ბაზარზე გადადის.
• საქართველოში მაინინგი ელექტროენერგიის დაახლოებით 5%-ს მოიხმარს და საჯარო დებატების თემაა.

წყაროები: CoinShares-ის ანგარიშები მაინინგზე (2026 წლის I–II კვარტალი), CoinDesk, ბიტკოინის ქსელის მონაცემები 2026 წლის ოქტომბრისთვის, GNERC. სტატია საინფორმაციო ხასიათისაა და არ წარმოადგენს საინვესტიციო რეკომენდაციას.