MacBook დასხმის შემდეგ: რა ვქნათ პირველ წუთებში და რატომ არ შეიძლება ლოდინი, „სანამ გაშრება“

MacBook — ლამაზი, თხელი და ძალიან მჭიდროდ აწყობილი მანქანაა. სწორედ ეს თვისებები ხდის დასხმას მისთვის განსაკუთრებით საშიშს. სითხე კლავიატურის გავლით სწრაფად აღწევს დედაპლატამდე, სადაც კომპონენტები ძალიან მჭიდროდაა განლაგებული, მეხსიერება და დისკი კი პირდაპირ პლატაშია ჩარჩილული. თუ ჩვეულებრივ ლეპტოპზე ზოგჯერ კლავიატურის შეცვლით შეიძლება თავის დაღწევა, MacBook-ზე დასხმა თითქმის ყოველთვის დედაპლატას ეხება. იმაზე, რას გააკეთებთ პირველ წუთებში, დამოკიდებულია, საქმე წმენდით დასრულდება თუ ძვირადღირებული კომპონენტების შეცვლა მოგიწევთ.

რა გავაკეთოთ მაშინვე

1. დაუყოვნებლივ გამორთეთ MacBook კვების ღილაკის რამდენიმე წამით დაჭერით — არა მენიუდან, არამედ მაშინვე. ტენიან გარემოში ძაბვის ქვეშ მუშაობის ყოველი წამი ელექტროქიმიურ კოროზიას აჩქარებს და შეიძლება მოკლე ჩართვა გამოიწვიოს.
2. გამოაერთეთ დამტენი და ყველა მიერთებული მოწყობილობა.
3. გადააბრუნეთ MacBook „სახლის“ ფორმით კლავიატურით ქვემოთ, რომ სითხე გამოვიდეს და არა პლატისკენ უფრო ღრმად წავიდეს.
4. შეაშრეთ ხილული სითხე რბილი ქსოვილით ან ქაღალდის ხელსახოცით, კლავიატურაზე დაწოლის გარეშე.
5. რაც შეიძლება სწრაფად გადაეცით MacBook ოსტატს. რაც უფრო ადრე დაიშლება და გაიწმინდება პლატა, მით მეტია შანსი, რომ კომპონენტების შეცვლის გარეშე გახვიდეთ.

რისი გაკეთება არ შეიძლება

• ჩართვა „შესამოწმებლად, მუშაობს თუ არა“. ეს ყველაზე ხშირი და ყველაზე ძვირი შეცდომაა. თუნდაც MacBook ჩაირთოს და იმუშაოს, ძაბვის ქვეშ სითხე კოროზიასა და მოკლე ჩართვებს იწვევს.
• დამუხტვა. დამტენის მიერთება პლატაზე ძაბვას აწვდის გამორთული ლეპტოპის შემთხვევაშიც კი.
• ფენით გაშრობა. ცხელი ჰაერი სითხეს უფრო ღრმად აგდებს, ტკბილი და მარილიანი სასმელები კი გაშრობისას დენგამტარ ნადებს ტოვებს. გადახურებამ შეიძლება ბატარეა და კომპონენტები დააზიანოს.
• ბრინჯში ჩადება. ბრინჯი მიკროსქემების ქვემოდან ტენს ვერ იწოვს, სახამებლის მტვერი კი შიგნით ხვდება. ლოდინზე დახარჯული დრო — დროა, როცა კოროზია მიმდინარეობს.
• რამდენიმე დღე ლოდინი, „სანამ გაშრება“. წყალი ორთქლდება, მაგრამ ყველაფერი, რაც მასში იყო გახსნილი — შაქარი, მარილები, მჟავები, მინერალები, — პლატაზე რჩება და კონტაქტების დაშლას აგრძელებს.

რატომ არის MacBook ასე მგრძნობიარე სითხის მიმართ

MacBook-ში კლავიატურა დედაპლატის ზემოთ ფაქტობრივად რამდენიმე მილიმეტრშია. მათ შორის ბარიერები თითქმის არ არის, ამიტომ სითხე ელექტრონიკამდე სწრაფად აღწევს. პლატაზე კომპონენტები ძალიან მჭიდროდაა განლაგებული, ბევრი მათგანი კი — პაწაწინაა: სითხე მეზობელ კონტაქტებს ადვილად აერთებს. კვების წრედები სხვადასხვა ძაბვით მუშაობს, და მათ შორის მოკლე ჩართვამ შეიძლება მაღალი ძაბვა იქ „გაატაროს“, სადაც არ უნდა იყოს, რაც ძვირადღირებული მიკროსქემების მწყობრიდან გამოსვლას იწვევს.

გარდა ამისა, MacBook-ში არის სენსორები, რომლებიც სითხესთან კონტაქტს აფიქსირებს. დასხმა საგარანტიო შემთხვევა არ არის, ამიტომ შეკეთება მფლობელის ხარჯზე სრულდება. ეს კიდევ ერთი მიზეზია სწრაფად მოქმედებისთვის: ადრეული შეკეთება გაცილებით იაფია.

როგორ ვითარდება დაზიანება

დასხმიდან პირველ საათებში მთავარი საფრთხე ძაბვის ქვეშ მუშაობისას მოკლე ჩართვებია. თუ MacBook მაშინვე გამორთეს, პლატა ხშირად ჯერ არ არის დაზიანებული — საკმარისია მისი დაშლა და საფუძვლიანი გაწმენდა.

პირველი დღეების განმავლობაში ელექტროქიმიური კოროზია იწყება. განსაკუთრებით სწრაფად ის ვითარდება, თუ ბატარეა მიერთებულია: გამორთული MacBook-იც კი პლატის ნაწილზე მორიგე ძაბვას აწვდის. კონტაქტები იჟანგება, მიკროსქემებზე მწვანე ან თეთრი ნადები ჩნდება, კომპონენტების ქვეშ ბილიკები ირღვევა.

კვირებისა და თვეების შემდეგ „გადავადებული“ შედეგები ვლინდება: MacBook, რომლითაც დასხმის შემდეგ სარგებლობა განაგრძეს, გათიშვას იწყებს, დამუხტვას წყვეტს, ცალკეული ღილაკები არ მუშაობს, ეკრანის განათება ან გამოსახულება ქრება. ამ მომენტისთვის შეკეთება ჩვეულებრივ უფრო რთული და ძვირია.

რა დაიღვარა — მნიშვნელობა აქვს

სუფთა წყალი ყველაზე ნაკლებად საშიში სითხეა, მაგრამ ისიც შეიცავს მინერალებს. ყავა, შაქრიანი ჩაი, წვენები და გაზიანი სასმელები წებოვან დენგამტარ ნადებს ტოვებს და მჟავებს შეიცავს. ღვინო, ლუდი და ალკოჰოლიც შეიცავს შაქარსა და მჟავებს. რძე და რძიანი სასმელები სწრაფად ფუჭდება და განსაკუთრებით აგრესიულ ნარჩენებს ტოვებს. მარილიანი წყალი, მაგალითად ზღვის, ყველაზე მძიმე შემთხვევაა: კოროზია ძალიან სწრაფად ვითარდება.

შეიძლება თუ არა მონაცემების გადარჩენა

თანამედროვე MacBook-ებში დისკი დედაპლატაშია ჩარჩილული, მასზე მონაცემები კი კონკრეტულ პლატაზე მიბმული გასაღებით არის დაშიფრული. ეს ნიშნავს, რომ დისკის ამოღება და სხვა კომპიუტერთან მიერთება შეუძლებელია. მონაცემების მისაღებად საჭიროა თავად პლატის მუშაობის აღდგენა — თუნდაც იმდენად, რომ ჩაიტვირთოს. ამიტომ სარეზერვო ასლის გარეშე MacBook-ის დასხმისას განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია კოროზიის განვითარების დაუშვებლობა და რაც შეიძლება ადრე სპეციალისტისთვის მიმართვა. ღრუბელთან ჩართული სინქრონიზაცია ან გარე დისკზე სარეზერვო კოპირება ამ პრობლემას ხსნის.

რას აკეთებს ოსტატი

1. სრულად შლის MacBook-ს, თიშავს ბატარეას და იღებს დედაპლატას.
2. წმენდს პლატას ულტრაბგერით აბაზანაში სპეციალური ხსნარებით, აშორებს სითხის ნარჩენებსა და კოროზიას კომპონენტების ქვემოდან.
3. ამოწმებს კვების წრედებს და ცვლის დაზიანებულ კომპონენტებს.
4. ამოწმებს და საჭიროებისას ცვლის კლავიატურას, ტრეკპედს, დინამიკებსა და ბატარეას.
5. აღადგენს მონაცემებზე წვდომას, ამოწმებს ყველა ფუნქციის მუშაობას დატვირთვის ქვეშ.

მაგალითი პრაქტიკიდან

სოლოლაკელმა დიზაინერმა MacBook Pro-ზე წითელი ღვინის ჭიქა გადააბრუნა. MacBook-მა მუშაობა განაგრძო, და მან კლავიატურის გაწმენდის შემდეგ პროექტი დაასრულა, საღამოს კი დასამუხტად დადო. სამი დღის შემდეგ ის აღარ ჩაირთო. გახსნისას აღმოვაჩინეთ, რომ ღვინომ პლატის კვების წრედებამდე მიაღწია: კონტაქტებზე კოროზია განვითარდა, ერთ-ერთი კონტროლერი კი მოკლე ჩართვისგან მწყობრიდან გამოვიდა. პლატის გაწმენდა და აღდგენა დაზიანებული კომპონენტების შეცვლით მოვახერხეთ — და, რაც კლიენტისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო, ყველა სამუშაო ფაილი შევინარჩუნეთ, რომლებიც ღრუბელთან სინქრონიზებული არ იყო. MacBook დასხმისთანავე რომ გამოერთოთ, შეკეთება პლატის გაწმენდით შემოიფარგლებოდა.

გამოიძახეთ ოსტატი

თუ MacBook-ზე რამე დაასხით — გამორთეთ და დაგვიკავშირდით. თბილისის ნებისმიერ რაიონში მოვალთ დღე-ღამის ნებისმიერ დროს. დაწვრილებით — ლეპტოპების შეკეთების, მონაცემების აღდგენის და სასწრაფო შეკეთების გვერდებზე.