ლეპტოპის მატრიცა მისი ერთ-ერთი ყველაზე მყიფე და ამავდროულად ყველაზე ძვირი დეტალია. თანამედროვე მოდელებში მისი სისქე რამდენიმე მილიმეტრია, იცავს კი მხოლოდ თხელი სახურავი. საკმარისია ლეპტოპი კლავიატურაზე დავიწყებული კალმით დახუროთ, ზურგჩანთაში მძიმე წიგნთან ერთად ჩადოთ ან დივნიდან ჩამოაგდოთ, რომ ეკრანზე ბზარები, მელნის ლაქები ან ფერადი ზოლები გაჩნდეს. კარგი ამბავი: ლეპტოპი ამის შემდეგ თითქმის ყოველთვის მუშა რჩება, და ეკრანის სწორი შეცვლისას ახალივით გამოიყურება.
როგორ გამოიყურება გატეხილი მატრიცა
მატრიცის დაზიანება დარტყმის ძალისა და ადგილის მიხედვით სხვადასხვაგვარად ვლინდება.
- ხილული ბზარი — თხელი ხაზი ან „ქსელი“ დარტყმის წერტილიდან, ზოგჯერ დამცავი ფენის ნამსხვრევებით.
- მელნის ლაქები — შავი ან იისფერი არეები, რომლებიც დროთა განმავლობაში იღვრება. ეს დაზიანებული უჯრედებიდან გამოსული თხევადი კრისტალებია.
- ფერადი ლაქები და ცისარტყელისებრი ნახატები დაწოლის წერტილის ირგვლივ.
- ზოლები — ვერტიკალური ან ჰორიზონტალური ხაზები მატრიცის კიდეზე დაზიანებული შეერთებებიდან.
- თეთრი ან შავი ეკრანი ლეპტოპის შენარჩუნებული მუშაობისა და გარე მონიტორზე ნორმალური გამოსახულებისას.
ზოგჯერ გარეგნულად ეკრანი მთელია, მაგრამ გამოსახულება დამახინჯებულია: დარტყმა მატრიცის კიდეს მოხვდა, სადაც მმართველ მიკროსქემებთან თხელი შეერთებები გადის.
რატომ არ არემონტებენ მატრიცას, არამედ ცვლიან
მატრიცა ორი მინის ფირფიტის მრავალშრიანი „სენდვიჩია“ მათ შორის თხევადი კრისტალებით, პოლარიზატორის ფირებით, სინათლის გამფანტავი ფენებით, განათებითა და კიდეებზე უთხელესი მმართველი წრედებით. ყველა ფენა ქარხანაში სუფთა სათავსებში იწყობა. გაბზარული მინის შეცვლა ან გამოსული კრისტალების აღდგენა ტექნიკურად შეუძლებელია. ამიტომ ნებისმიერი ფიზიკური დაზიანებისას მატრიცას მთლიანად ცვლიან.
გამონაკლისია სენსორული ეკრანები და ზოგიერთი მონობლოკური კონსტრუქცია, სადაც შეიძლება მხოლოდ გარე დამცავი მინა გატყდეს, თავად მატრიცა კი მთელი დარჩეს. ასეთ შემთხვევებში ზოგჯერ შესაძლებელია მხოლოდ მინის შეცვლა, მაგრამ ეს დათვალიერების შემდეგ წყდება.
რით არის საშიში გატეხილი ეკრანით სარგებლობის გაგრძელება
ბზარს ზრდის თვისება აქვს: სახურავის ყოველი გაღებისა და ტემპერატურის ცვლილებისას ის უფრო შორს ვრცელდება, მელნის ლაქები კი იზრდება. დამცავი ფენის ნამსხვრევებმა შეიძლება თითები დაგიზიანოთ. თუ ეკრანი სენსორულია, გატეხილმა მინამ შეიძლება ცრუ შეხებები გამოიწვიოს. გარდა ამისა, დარტყმის შემდეგ ხშირად მხოლოდ ეკრანი არ ზიანდება: ხშირად ზარალდება ანჯამების სამაგრები, ჩარჩო, მატრიცის შლეიფი, კუთხეზე დავარდნილ ლეპტოპებში კი — შიდა კომპონენტებიც. ამიტომ სერიოზული დარტყმის შემდეგ მნიშვნელოვანია მთელი ლეპტოპის შემოწმება.
თუ სასწრაფოდ გჭირდებათ მუშაობა, შეგიძლიათ გარე მონიტორი მიაერთოთ — ეს უსაფრთხოა და დაზიანებას არ გაამწვავებს. ეკრანზე დაწოლა კი ლაქების „ჩასწორების“ მცდელობით არავითარ შემთხვევაში არ შეიძლება.
როგორ შეირჩევა ახალი მატრიცა
ეკრანის არჩევისას შეცდომა დამოუკიდებელი ყიდვის შემდეგ იმედგაცრუების ხშირი მიზეზია. ლეპტოპის ერთ მოდელსაც კი შეიძლება მატრიცის რამდენიმე ვარიანტი ჰქონდეს, და გარეგნულად ერთნაირი ეკრანები ყოველთვის ურთიერთშემცვლელი არ არის. ბევრი რამ ითვალისწინება.
დიაგონალი და გარჩევადობა
ზომის გარდა მნიშვნელოვანია გარჩევადობა: HD, Full HD, 2K, 4K. ლეპტოპს შეიძლება რამდენიმე ვარიანტის მხარდაჭერა ჰქონდეს, მაგრამ არა ყოველთვის — მაგალითად, 4K ეკრანი სხვა შლეიფს მოითხოვს.
მატრიცის ტიპი
TN მატრიცები იაფია, მაგრამ კუთხით ფერებს ამახინჯებს. IPS კაშკაშა და სტაბილურ ფერებს იძლევა. OLED — ღრმა შავ ფერსა და მაღალ კონტრასტს, მაგრამ უფრო ძვირია. შეცვლისას ჩვეულებრივ იმავე ტიპს ან უკეთესს აყენებენ, თუ ეს მხარდაჭერილია.
განახლების სიხშირე
სათამაშო ლეპტოპებს 120, 144, 165 ჰც-ის და მეტი სიხშირის ეკრანები აქვს. თუ ჩვეულებრივ 60-ჰერციან მატრიცას დააყენებთ, ლეპტოპი იმუშავებს, მაგრამ გამოსახულების სიგლუვე, რისთვისაც ყიდვისას გადაიხადეთ, გაქრება.
ბუდე და სამაგრები
ბუდის კონტაქტების რაოდენობა, მისი განლაგება, მიმაგრების ხერხი — ხრახნიანი ყურები ზემოთ და ქვემოთ თუ წებოთი ფიქსაცია — უნდა ემთხვეოდეს. შეუსაბამო ბუდე ეკრანს უმოქმედოს ხდის, შეუსაბამო სამაგრები — არამდგრადს.
მქრქალი ან პრიალა საფარი, სენსორული ფენა
მქრქალი ეკრანები ნაკლებად ირეკლავს, პრიალა უფრო კაშკაშად გამოიყურება. სენსორული მატრიცები დეტალების ცალკე კლასია თავისი ნიუანსებით.
რატომ არ ღირს ყველაზე იაფი მატრიცის ყიდვა
ეკრანები სხვადასხვა ხარისხით იყიდება: ახალი ორიგინალური, ხარისხიანი ანალოგები, აღდგენილი და აშკარა წუნი მკვდარი პიქსელებით, არათანაბარი განათებითა და მკრთალი ფერებით. სხვა ფერთა გადაცემის მქონე იაფი ეკრანი განსაკუთრებით შესამჩნევია, თუ ფოტოებთან ან დიზაინთან მუშაობთ. ოსტატი არჩევს მატრიცას, რომელიც თავად შეამოწმა, და მასზე გარანტიას იძლევა.
რას აკეთებს ოსტატი
- ამოწმებს ლეპტოპს გარე მონიტორზე, რომ დარწმუნდეს, რომ დანარჩენი ნაწილი მუშაობს.
- ადგენს დაყენებული მატრიცის ზუსტ მოდელს, მის ბუდესა და პარამეტრებს.
- არჩევს შესაფერის მატრიცას — იმავე ხარისხის ან უკეთესს, თუ მოდელი იძლევა საშუალებას.
- ფრთხილად ცვლის ეკრანს, ამოწმებს შლეიფს, ანჯამებსა და ჩარჩოს.
- ტესტავს ახალ მატრიცას მკვდარ პიქსელებზე, განათებისა და ფერების თანაბრობაზე.
მაგალითი პრაქტიკიდან
მთაწმინდელმა არქიტექტორმა ლეპტოპი კლავიატურაზე დავიწყებული ფანქრით დახურა. დილით ეკრანზე დიდი შავი ლაქა და ბზარები იყო. მან ინტერნეტში „ზუსტად ასეთივე“ მატრიცა სამჯერ იაფად იპოვა, მაგრამ შესამოწმებლად ჩვენ მოგვმართა. აღმოჩნდა, რომ მის ლეპტოპში ფართო ფერთა დიაპაზონის IPS მატრიცა იყო, შემოთავაზებული იაფი კი — ჩვეულებრივი TN მკრთალი ფერებითა და სხვა ბუდით. ჩვენ სწორი მატრიცა შევარჩიეთ, შევცვალეთ და თან დახურვისას ოდნავ დეფორმირებული ჩარჩოც გავასწორეთ. ახალ ეკრანზე ფერები ძველს დაემთხვა, რაც არქიტექტორის სამუშაოსთვის პრინციპული იყო.
გამოიძახეთ ოსტატი
თუ ლეპტოპის ეკრანი გატეხილია ან დარტყმის შემდეგ მასზე ლაქები გაჩნდა, თბილისის ნებისმიერ რაიონში მოვალთ დღე-ღამის ნებისმიერ დროს, შევარჩევთ და შევცვლით მატრიცას. დაწვრილებით — ლეპტოპების შეკეთების, დიაგნოსტიკის და კომპლექტაციის გვერდებზე.
კომენტარები 0
კომენტარები ჯერ არ არის. დასვით კითხვა — ხელოსანი გიპასუხებთ.